Porady

Najlepszych specjalistów

Katarzyna Furdal
Optyk okularowy, specjalista korekcji wad wzroku
Optyk "Furdal Fashion" Markowe Okulary

Astygmatyzm

Astygmatyzm jest to wada refrakcji, w której układ optyczny oka ma różne moce w różnych płaszczyznach. W  przypadku idealnym tzn. takim gdy nie ma astygmatyzmu (inaczej niezborności) gałka oczna przypomina kulę natomiast w  astygmatyzmie występuje zaburzenie kulistości gałki ocznej (oko przypomina piłkę do rugby). Dla różnych południków gałki ocznej światło skupiane jest w innych odległościach od powierzchni siatkówki. Wskutek czego, obserwowany punkt nie jest  odwzorowany na siatkówce jako punkt, a  jako rozmyta plamka. Niewielki astygmatyzm może występować u każdego, ponieważ nawet mruganie powiek może powodować nacisk na rogówkę. Przy dużych wartościach niezborności występuje niewyraźnie widzenie w dali jaki i bliży, osoba taka błędnie odczytuje znaki , szczególnie okrągłe, tj. 8, 9, 0, 6, itd. Brak korekcji astygmatyzmu może powodować dolegliwości tj. napięcie czy bóle w okolicach gałek ocznych, uczucie zmęczenia oczu, łzawienie czy dekoncentrację. W zdecydowanej większości przypadków  za astygmatyzm odpowiada rogówka, która jest niesferyczna w swojej centralnej części i jest to tzw. astygmatyzm rogówkowy. Istnieją również rzadkie przypadki, w których za astygmatyzm odpowiada deformacja soczewki w oku lub jej nieosiowe ułożenie. W oku astygmatycznym wyróżniamy dwa ogniska, które odpowiadają tzw. przekrojom głównym. Przekrojami głównymi nazywamy przekroje, w których występuje największa i najmniejsza moc optyczna i najczęściej są one do siebie prostopadłe. Miarą astygmatyzmu jest różnica mocy optycznych w obu tych przekrojach.

Astygmatyzm klasyfikujemy wg. różnych kryteriów:

1) PODZIAŁ ZE WZGLĘDU NA POŁOŻENIE PRZEKROJÓW GŁÓWNYCH

- Astygmatyzm prosty (zgodny z regułą) mówimy o nim tak, gdy największa moc optyczna układu optycznego oka znajduje się w przekroju pionowym.

-Astygmatyzm odwrotny (przeciw regule) w tym przypadku największa moc optyczna układu optycznego oka znajduje się w przekroju poziomym.

-Astygmatyzm skośny występuje gdy największa moc układu optycznego oka znajduje się w przekroju pomiędzy 20o-80o  lub 110o -160o

2) PODZIAŁ ZE WZGLĘDU NA POŁOŻENIE OGNISK ASTYGMATYCZNYCH WZGLĘDEM SIATKÓWKI

-Astygmatyzm krótkowzroczny zwykły – występuje, gdy jedno ognisko leży na siatkówce, a drugie przed siatkówką

-Astygmatyzm krótkowzroczny złożony- w tym przypadku oba ogniska znajdują się przed siatkówką, czyli w obu przekrojach głównych oko jest krótkowzroczne

-Astygmatyzm mieszany –jedno ognisko leży przed siatkówką natomiast drugie za nią

-Astygmatyzm nadwzroczny zwykły- występuje, gdy jedno ognisko leży na siatkówce, a drugie za siatkówką

Astygmatyzm nadwzroczny złożony – w tym przypadku oba ogniska leżą za siatkówką, w obu przekrojach oko jest nadwzroczne.

Inny podział rodzaju astygmatyzmu wyróżnia astygmatyzm regularny i nieregularny. W pierwszym przypadku przekroje o największej i najmniejszej mocy tworzą ze sobą kąt prosty. Wielkością astygmatyzmu jest różnica mocy w tych dwóch przekrojach. Jest to najczęściej powtarzający się przypadek, natomiast astygmatyzm nieregularny występuje dość rzadko i jest wynikiem urazów, chorób rogówki. Może pojawić się także w stożku rogówki, lub po jej przeszczepie. Astygmatyzm nieregularny wymaga specjalnej korekcji jaką są twarde soczewki kontaktowe. Miękkie soczewki kontaktowe czy soczewki okularowe nie korygują w pełni  tej wady.

Astygmatyzm nie jest chorobą oczu, a jedynie „urodą oka”. Nie przerażajmy się słysząc w gabinecie optometrycznym „będzie pan/pani nosić soczewki astygmatyczne/cylindryczne”. Astygmatyzm należy traktować jako wadę układu optycznego oka, tak samo jak nadwzroczność czy krótkowzroczność. Korygowany za pomocą soczewek okularowych, kontaktowych, a nawet laserowej korekcji wzroku. Czasem proces adaptacji do takich soczewek może trwać trochę dłużej niż w innych przypadkach, natomiast zależy to od naszych predyspozycji, wrażliwości na zmianę mocy soczewek, od samych mocy soczewek itp. Przy niewielkich mocach cylindrycznych taka soczewka wizualnie niewiele różni się od soczewki sferycznej, tak więc nie mamy ograniczeń w wyborze opraw.

Więcej Porad

Tego autora Na ten temat